fvd

Of het nu was om hem te confronteren, te bekritiseren, een podium te geven of zijn achterban te onderzoeken: Baudet was met zijn FvD niet uit de media weg te slaan, ook de afgelopen campagne weer. En juist die aandacht maakte zijn partij groot, betoogt Sander Philipse.

Al sinds ver voor zijn aanwezigheid in de Tweede Kamer lijken veel media geobsedeerd met de uitlatingen van Thierry Baudet. Of het nou de bedoeling is om hem te confronteren, te bekritiseren, een podium te geven of zijn achterban te onderzoeken: de man was niet van televisie of uit de kranten weg te slaan, en bouwt al sinds het begin van zijn partij aan een grote aanwezigheid op social media, YouTube en online forums.

DE FORUM-SOAP GAAT VOOR ALLES

De soapachtige perikelen die dit oplevert worden, net als iedere ander kronkel van Baudet de afgelopen jaren, breed uitgemeten in de pers. De NOS laste nota bene een extra journaal in toen Baudet als partijvoorzitter opstapte. Ik kan me geen extra journaal herinneren voor de ruzies bij DENK, een partij die toch een Kamerzetel meer had dan Forum voor Democratie. Ondertussen beheerst de Forum-soap krant, televisie, radio en internet.

Baudet mocht eind november bij Beau aanschuiven: de vierde keer in iets meer dan een jaar tijd dat hij daar aan tafel zat. In februari liep de Forum-leider binnen vijf minuten geïrriteerd weg tijdens een interview met Emma Wortelboer voor De Vooravond. ‘Een walgelijk, oppervlakkig, NPO-achtig interview’, liet de NPO hem nog sneren. En weglopen deed hij vaker: een uitzending van Jinek verliet Baudet voortijdig omdat de ‘roast’ van cabaretier Martijn Koning hem niet beviel.

RTL en Eva Jinek boden na afloop excuses aan, niet aan de kijker of aan Koning, maar aan Baudet, die zei voorlopig niet meer bij Jinek aan tafel te gaan zitten. Ook NPO-talkshows OP1 en Margriet van der Lindens M hadden de handen vol aan Baudets rare sprongen. En bij WNL, waar hij ook geregeld aanschoof, hebben ze het überhaupt al zo’n beetje het hele jaar rond over de man die door alt-rightorganisatie Erkenbrand ‘onze leider’ wordt genoemd.

Een van de gevolgen van de aandacht voor de politieke soap rond FvD is dat die andere zaken, zoals de verhoren in de toeslagenaffaire en het bijbehorende institutionele racisme, naar de achtergrond dringt. Bij alle talkshows werd de duiding vooral gedaan door journalisten en (voormalig) FvD-leden, en richtte zich op het dagelijkse gekonkel bij de partij. De denkbeelden die binnen de partij gangbaar zijn, kwamen dus niet of nauwelijks aan de orde.

Doordat de inhoud van de partij zelf buiten schot blijft, kan iedereen binnen Forum voor Democratie nu makkelijk scoren door afstand te nemen van het extremere en expliciete antisemitisme. Media faciliteren dat zonder harde vragen te stellen over wat die mensen al die jaren nou binnen de partij deden.

Media-aandacht in aanloop naar de verkiezingen van 2021

Hoewel de rechtse partijen (centrumrechts en populistisch rechts bij elkaar) tijdens de verkiezingscampagne ongeveer de helft van de zetels in de Tweede Kamer hadden, kregen ze in de media drie keer zoveel aandacht als de linkse partijen. Dat blijkt uit onderzoek naar de media-aandacht voor de lijsttrekkers van de grootste partijen gemeten in de periode 1 februari-12 maart 2021, in 45 radio- en tv-programma’s bij de publieke omroep.

Andere conclusies: in de verkiezingscampagne kwamen mannelijke politici twee keer zo vaak aan bod als vrouwen. Thierry Baudet kreeg meer spreektijd dan Jesse Klaver of Esther Ouwehand en Forum voor Democratie kreeg op televisie meer aandacht dan de linkse oppositiepartijen en de ChristenUnie bij elkaar, die een veel groter deel van de bevolking vertegenwoordigen.

‘Vermoedelijk speelt hier mee dat journalisten sneller aanslaan bij ophef, die Baudet graag biedt’, concludeert NRC. Bovendien kreeg Baudet veruit de meeste media-aandacht in vergelijking met de verwachting op basis van het aantal Kamerzetels vóór de verkiezingen (twee), zo liet politiek blog Stuk Rood Vlees zien (zie grafiek).

fvd
Stuk Rood Vlees

RASSENLEER MET EEN MILJOENENPUBLIEK

In werkelijkheid komt dat antisemitisme natuurlijk niet uit de lucht vallen. Forum voor Democratie is al sinds de oprichting een racistische partij, met een racistisch partijprogramma. FvD-fans vierden Baudets overwinningsspeech na de Eerste Kamerverkiezingen vorig jaar, waarin hij de ‘boreale’ (lees: witte) beschaving heilig verklaarde, immigratie tot de vijand, en universiteiten, media en eigenlijk de gehele politiek als verraders neerzette. ‘He has gone full race realism with a million people watching’, schreven Baudets meest neonazistische supporters op internetforum 4chan. Oftewel: hij stond voor een miljoenenpubliek rassenleer te verkondigen.

De waarheid is dat FvD nooit zo groot was geworden zonder dat racisme. Iedere absurde en abjecte bewering die uit Baudets mond kwam, genereerde alleen maar meer media-aandacht — zoals ook gebeurde bij Pim Fortuyn in 2002 en Geert Wilders in 2006. Maar Fortuyn werd vermoord, en Wilders lijkt aan het einde van zijn Latijn. We zien liever een fris gezicht dat dezelfde dingen in wat meer pretentieuze bewoordingen zegt, zoals onderzoekster Flavia Dzodan in 2017 al opmerkte.

Vandaar dat Jort Kelder bij Buitenhof in 2019 Baudet een solo-interview aanbood, en Jesse Klaver niet: ‘Klaver alleen is volgens ons geen garantie op nieuwe inzichten of vergezichten.’ Politieke inhoud is blijkbaar vooral leuk als het nieuw en innovatief is, ook als dat nieuwe en innovatieve neerkomt op racisme.

SLECHTE PUBLICITEIT BESTAAT NIET

Dit soort media-aandacht komt neer op gratis reclame. There’s no such thing as bad publicity. Door Baudets uitspraken constant te belichten werd hij een van de voornaamste namen in de oppositie. Zielsverwant Donald Trump maakte gretig gebruik van dit soort reclame: onderzoeksfirma mediaQuant becijferde dat de man gedurende de presidentiële verkiezingen van 2016 5 miljard dollar aan onbetaalde media-aandacht kreeg, tegenover 3 miljard dollar voor Hillary Clinton.

Ook in de politicologie is er bewijs dat dit soort aandacht tot politieke winst leidt. Om socioloog Tom van der Meer te citeren: ‘Een politiek bandwagon effect betekent dat burgers hun beleids- of partijvoorkeuren of hun politieke gedrag aanpassen, om maar te horen bij die van de grootste, de populairste, en/of de snelst groeiende groep volgens de peilingen.’

Toch gaat dit niet alleen over media-aandacht; ook inhoudelijk is er sprake van een verschuiving waarvan Baudet heeft geprofiteerd. In de jaren negentig hadden Baudets vele racistische uitspraken hem misschien eerder gediskwalificeerd, maar tegenwoordig liggen ze simpelweg in het verlengde van veel gangbare opvattingen.

Tot voor kort werd dat mainstream racisme buiten FvD belichaamd door VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff, maar VVD-Tweede Kamerlid Bente Becker lijkt het stokje over te hebben genomen: hard schreeuwen, uithalen naar migranten en vluchtelingen, discriminerende en onhaalbare beleidsvoorstellen doen en steigeren als je kritiek krijgt. Ook het CDA houdt wel van wat racistische hondenfluitjes op z’n tijd, en ook de ‘linkse’ SP is al een tijd bezig met een gestage beweging naar rechts wat migratie betreft.

VERGELIJKBARE IDEOLOGIEËN

De overlap in racistische retoriek tussen mainstream rechtse partijen en Forum voor Democratie wordt ook zichtbaar als je beseft waar FvD’s kiezers vandaan komen. Volgens een eerste peiling van Ipsos kwam 75 procent van de steun voor FvD bij de Eerste Kamerverkiezingen vorig jaar van mensen die in 2017 op PVV, VVD, CDA en FvD zelf stemden. Slechts 10 procent van de huidige FvD-stemmers stemde toen op een linkse partij.

Mocht de partij ooit uit elkaar klappen, dan kunnen die kiezers weer terug naar hun oude nesten – partijen die voor een groot deel hetzelfde verhaal vertellen, en onderdeel zijn van hetzelfde probleem. Het is geen toeval dat Wybren van Haga, nadat hij uit de VVD was geschopt, snel aansluiting vond bij FvD: deze partijen hebben gewoon heel vergelijkbare ideologieën.

En daar zou het nu eigenlijk over moeten gaan. Over het racisme waar Forum voor Democratie zijn populariteit op heeft gebouwd, en de manier waarop datzelfde racisme terug te vinden is in andere partijen. Over waarom media jarenlang zo geobsedeerd waren met de persoon Baudet, en hem nu pas echt als extreemrechts behandelen. Over waarom er nu een brede consensus is ontstaan dat het expliciete antisemitisme een onoverkoombaar probleem is bij de partij, maar datzelfde niet geldt voor andere vormen van racisme—en dan niet alleen bij FvD.

Met andere woorden: het zou weer over de politieke inhoud moeten gaan, in plaats van over de dagelijkse perikelen in een marginale partij als Forum voor Democratie.

Dit is een geactualiseerde versie van een eerder artikel van Sander Philipse over hoe Forum voor Democratie garen spint bij de ‘mediacratie’.

Steun OnsNieuws

Via paypal

pay

Donaties via onze IBAN
Vermeld u e-mail a.u.b
OPEN BANK, S.A.

IBAN:ES0900730100550594088873

BIC: OPENESMMXXX

Dank bij voorbaat voor uw steun

Door Redactie

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

We use cookies to personalise content and ads, to provide social media features and to analyse our traffic. We also share information about your use of our site with our social media, advertising and analytics partners. View more
Cookies settings
Accept
Privacy & Cookie policy
Privacy & Cookies policy
Cookie name Active

Wie zijn we

Voorgestelde tekst: Ons site adres is: https://onsnieuws.com.

Reacties

Voorgestelde tekst: Als bezoekers reacties achterlaten op de site, verzamelen we de gegevens getoond in het reactieformulier, het IP-adres van de bezoeker en de browser user agent om te helpen spam te detecteren. Een geanonimiseerde string, gemaakt op basis van je e-mailadres (dit wordt ook een hash genoemd) kan worden gestuurd naar de Gravatar dienst indien je dit gebruikt. De privacybeleid pagina van de Gravatar dienst kun je hier vinden: https://automattic.com/privacy/. Nadat je reactie is goedgekeurd, is je profielfoto publiekelijk zichtbaar in de context van je reactie.

Media

Voorgestelde tekst: Als je een geregistreerde gebruiker bent en afbeeldingen naar de site upload, moet je voorkomen dat je afbeeldingen uploadt met daarin EXIF GPS locatie gegevens. Bezoekers van de site kunnen de afbeeldingen van de site downloaden en de locatiegegevens inzien.

Cookies

Voorgestelde tekst: Wanneer je een reactie achterlaat op onze site, kun je aangeven of je naam, je e-mailadres en site in een cookie opgeslagen mogen worden. Dit doen we voor je gemak zodat je deze gegevens niet opnieuw hoeft in te vullen voor een nieuwe reactie. Deze cookies zijn een jaar lang geldig. Indien je onze inlogpagina bezoekt, slaan we een tijdelijke cookie op om te controleren of je browser cookies accepteert. Deze cookie bevat geen persoonlijke gegevens en wordt verwijderd zodra je je browser sluit. Zodra je inlogt, zullen we enkele cookies bewaren in verband met je login informatie en schermweergave opties. Login cookies zijn 2 dagen geldig en cookies voor schermweergave opties 1 jaar. Als je "Herinner mij" selecteert, wordt je login 2 weken bewaard. Zodra je uitlogt van je account, worden login cookies verwijderd. Wanneer je een bericht wijzigt of publiceert wordt een aanvullende cookie door je browser opgeslagen. Deze cookie bevat geen persoonlijke data en heeft enkel het post ID van het artikel wat je hebt bewerkt in zich. Deze cookie is na een dag verlopen.

Ingesloten inhoud van andere sites

Voorgestelde tekst: Berichten op deze site kunnen ingesloten inhoud bevatten (bijvoorbeeld video's, afbeeldingen, berichten, enz.). Ingesloten inhoud van andere sites gedraagt zich exact hetzelfde alsof de bezoeker deze andere site heeft bezocht. Deze sites kunnen gegevens over je verzamelen, cookies gebruiken, extra tracking van derde partijen insluiten en je interactie met deze ingesloten inhoud monitoren, inclusief het vastleggen van de interactie met ingesloten inhoud als je een account hebt en ingelogd bent op die site.

Met wie we je gegevens delen

Voorgestelde tekst: Als je een wachtwoord reset aanvraagt, wordt je IP-adres opgenomen in de reset e-mail.

Hoelang we je gegevens bewaren

Voorgestelde tekst: Wanneer je een reactie achterlaat dan wordt die reactie en de metadata van die reactie voor altijd bewaard. Op deze manier kunnen we vervolgreacties automatisch herkennen en goedkeuren in plaats van dat we ze moeten modereren. Voor gebruikers die zich op onze site registreren (indien aanwezig), slaan we ook de persoonlijke informatie op die ze verstrekken in hun gebruikersprofiel. Alle gebruikers kunnen op ieder moment hun persoonlijke informatie bekijken, bewerken of verwijderen (behalve dat ze hun gebruikersnaam niet kunnen wijzigen). Site beheerders kunnen deze informatie ook bekijken en bewerken.

Welke rechten je hebt over je gegevens

Voorgestelde tekst: Als je een account hebt op deze site of je hebt reacties achter gelaten, kan je verzoeken om een exportbestand van je persoonlijke gegevens die we van je hebben, inclusief alle gegevens die je ons opgegeven hebt. Je kan ook verzoeken dat we alle persoonlijke gegevens die we van je hebben wissen. Dit bevat geen gegevens die we verplicht moeten bewaren in verband met administratieve, wettelijke of beveiligings doeleinden.

Waar we je gegevens naartoe sturen

Voorgestelde tekst: Mogelijk worden reacties van bezoekers gecontroleerd via een geautomatiseerde spamdetectie service.
Save settings
Cookies settings